Archiwa: Dzieci – Bliskościowy Tata

Ciągłe kłótnie o zabawki. Co robić?

admin — Sat, 30 Sep 2023 05:23:50 +0000

Relacje rodzeństwa potrafią nam rodzicom niejednokrotnie spędzać sen z powiek – szczególnie jeżeli towarzyszą im codzienne kłótnie i awantury o każdą najmniejszą rzecz. I chociaż z całego serca chcielibyśmy, żeby nasze dzieci dobrze się ze sobą dogadywały, to jednak zawsze pojawi się jakieś nieporozumienie. Jeżeli w takich momentach zadajesz sobie pytanie „co ja robię źle, że oni ciągle się kłócą?” to wiedz, że najpewniej nie jest to Twoja wina, tylko normalny etap rozwoju Twoich dzieci.

Co prawda akurat walka o zabawkę z naszej perspektywy może wydawać się irracjonalna i mało ważna, ale jednak z punktu widzenia naszych dzieci jest bardzo istotna. Tak naprawdę te kłótnie to nie tylko etap rozwoju, ale także socjalizacji, czy budowania autonomii.

Dlaczego zabawka jest tak ważna?

Zabawka dla Twojego dziecka jest bardzo ważną rzeczą. I nie chodzi tu o konkretną zabawkę tylko o jego własność. Coś, co należy do niego i tylko do niego. Nie powinniśmy oczekiwać od naszych dzieci, że podzielą się swoją własnością „bo tak”.

Wyobraź sobie, że siedzisz na ławce na placu zabaw, a Twoje dziecko bawi się w piaskownicy. Do Ciebie przysiada się obcy mężczyzna, bierze Twoją torebkę wyciąga kluczyki od samochodu, przegląda portfel i chce się pomalować Twoją szminką – czy wyrwiesz mu swoją własność i wezwiesz policję? Raczej tak. Dlaczego więc do dziecka mówisz „podziel się wiaderkiem i foremkami z nowym kolegą”? Może Ty też w takim razie podziel się z tym Panem?

Powiesz, że to co innego. Portfel i samochód mają większą wartość niż wiaderko do piaskownicy. Pewnie dla Ciebie tak, ale dzieci nie mają tak szerokiego wyobrażenia o wartości pewnych rzeczy. Możesz nawet to sprawdzić. Zapytaj w tej piaskownicy czy odda wiaderko i foremki chłopcu jak dasz mu za to 200 zł. Mimo możliwości zakupu dziesięciu takich wiaderek za banknot dziecko się nie zgodzi.

Co w przypadku rodzeństwa? Jeżeli mają jedno wiaderko i jedną łopatkę? No cóż… Oczywiście najlepszym wyjściem byłby zakup takiego samego zestawu dla każdego z nich, ale fizycznie nie jesteśmy w stanie posiadać każdej rzeczy podwójnie czy potrójnie. Szczególnie że w sklepie jedno dziecko chce kupić taką zabawkę, a drugie. Inną. Dopiero później okazuje się, że dziwnym trafem walka rozpoczyna się i tak o tę samą rzecz.

I nie. Twoje dzieci nie robią Ci na złość. To całkowicie normalna rzecz.

Czy w takim razie powinniśmy się wtrącać?

Oczywiście ustanowienie właściciela każdej rzeczy jest świetnym rozwiązaniem, bo w tej sytuacji właściciel zabawki może decydować o tym kiedy bawi się on, a kiedy chce zabawkę pożyczyć. I tu właściwie moglibyśmy kończyć… Ale zastanówmy się jeszcze czy jest to najlepsze rozwiązanie.

Wszyscy chcemy, aby nasze dzieci w przyszłości były hojne, troskliwe, aby dostrzegały potrzeby innych i potrafiły im pomóc, ale równocześnie potrafiły ustanawiać granice i realizować własne potrzeby. Taki balans nie jest prosty i niejednokrotnie my dorośli mamy problem „czy poświęcić się dla kogoś”.

Dla naszych dzieci jedną z najważniejszych potrzeb jest zabawa, przez którą uczą się świata, rozwijają zainteresowania, doświadczają wrażeń, a także rozwijają wyobraźnię i ćwiczą umiejętności społeczne i praktyczne. Nie ma co się dziwić, że podczas zabawy pojawiają się również konflikty i dzieci kłócą się o zabawki – niejednokrotnie towarzyszą temu nie tylko wrzaski, płacz, ale również bicie, szczypanie czy szarpanie.

Jeżeli więc chcemy, żeby dzieci bawiły się w zgodzie i dzieliły zabawkami między sobą, to powinniśmy pamiętać o najważniejszej zasadzie – NIE Z PRZYMUSU.

Psycholog Nancy Eisenberg zebrała wyniki badań i doszła do takich ekscytujących spostrzeżeń:

„Dzieci stają się hojnymi ludźmi, kiedy doświadczają dawania innym i dzięki temu czują się dobrze. Jeśli więc Twoje dziecko postrzega dzielenie się jako pozytywne. Jednak Twoje dziecko musi dobrowolnie zdecydować się na udostępnienie lub oddanie zabawki. Tylko w ten sposób może powstać szczera hojność.”

Jeżeli więc decydujemy za nasze dzieci, zmuszamy je do oddania rodzeństwu zabawki albo podzielenia się to automatycznie włącza się mechanizm obronny (pamiętasz przykład z Twoją torebką na placu zabaw?). Takie przymusowe dzielenie się lub wręcz szantaż „Daj się teraz pobawić siostrze, bo jak nie to zaraz całkowicie kończysz zabawę” może wywołać jedynie złość, furię i poczucie niesprawiedliwości.

Dzielenie dobrowolne natomiast może przynieść wiele korzystnych skutków w przyszłości.

Tylko od czego zacząć?

Naszą rolą w nauce dzielenia się zabawkami pomiędzy rodzeństwem jest tak naprawdę tylko towarzyszenie w tym procesie. Dzieci powinny decydować same, jak długo chcą używać określonej zabawki i przekazać ją w momencie, kiedy są na to gotowe. To pozwoli dostrzec dziecku, jak dużo radości sprawiło to bratu / siostrze i z jaką wdzięcznością przyjmuje zabawkę. W takiej chwili dzielenie się zabawką łączy się wyłącznie z pozytywnymi emocjami – dziecko nie czuje złości i frustracji z tego powodu, że ktoś kazał mu się podzielić. To była jego świadoma decyzja i w dodatku widzi, że ta decyzja sprawiła drugiej osobie radość.

Oczywiście pozostaje wtedy kwestia drugiego dziecka – które musi długo czekać na zabawkę i być może nawet płacze lub chce wyrywać upragnioną rzecz z rąk rodzeństwa. Czy sprawiedliwe jest to, że musi czekać? Owszem, bo w odwrotnej sytuacji będzie dokładnie tak samo.

Twoim zadaniem w tym konflikcie jest tylko oznajmić dzieciom fakty np. „Rozumiem, że chcecie w tej chwili bawić się tą samą zabawką, obydwojgu Wam się bardzo podoba” oraz zapobiegać rękoczynom, komunikować granice i empatycznie towarzyszyć w ewentualnej frustracji. Ustal jednak proste zasady – jeżeli dziecko ma zabawkę może się nią bawić tak długo, jak chce.

Dziecko ma swobodę decydowania, kiedy skończy zabawę i będzie gotowe oddać zabawkę rodzeństwu. Drugie dziecko ma możliwość poproszenia o wymianę, ale w przypadku odmowy dziecko musi poczekać na swoją kolej i chociaż będzie to dla niego trudne, to z czasem taki schemat zachowania stanie się dla Twoich dzieci normalny.

PS:
Jak już w innym wpisie wspominałem, dzieci mają potrzebę posiadania. Skutecznym i wspierającym autonomię pomysłem jest stworzenie pudełek z zabawkami, które będą tylko jego i którymi dziecko nie chce się absolutnie dzielić. Ważne, by tą zasadę wcześniej omówić i by każde dziecko to zrozumiało.

Czy są inne rozwiązania?

Oczywiście. Jednak przeanalizujmy, co z nich wynika.

Opcja 1 – Interwencja rodzica

Jeżeli postanowisz sam zdecydować za dzieci, uznając, że młodsze np. już dostatecznie długo huśta się na huśtawce i powinno ustąpić starszemu dziecku, to jednocześnie podejmujesz za dzieci decyzję. Powodujesz nie tylko frustrację młodszego dziecka, ale również poniekąd obierasz stronę w konflikcie.

Uczysz w ten sposób, że jeżeli jedno z dzieci będzie płakać, marudzić czy prosić, o co coś za wszelką cenę to dostanie to, czego oczekuje i zostanie to zabrane komuś innemu, a poza tym podsycasz rywalizację rodzeństwa. Pokazujesz również, że to Ty decydujesz, kiedy dzieci mogą się bawić daną zabawką i powoduje u dziecka jeszcze wniosek, że „nic nie jest mi dane raz na zawsze, muszę bawić się szybko, bo jak rodzeństwo znowu zaprotestuje, to zostanie mi to odebrane” – uniemożliwia to zatracenie się w zabawie, bo dziecko wciąż ma świadomość, że „zegar tyka”.

Opcja 2 – Trzymasz się z daleka i nie podejmujesz żadnego działania w konflikcie

Chociaż jest to opcja, która wydaje się dość dobra na pierwszy rzut oka, to jednak w rzeczywistości ma bardzo wiele wad. Jeżeli rodzeństwo jest zmuszone do ciągłej walki i rywalizacji między sobą, a uczy się tego, że wygrywa silniejszy, to niestety negatywne skutki ponoszą tu obie strony. Dziecko, które zawsze wygrywa – głośniejsze, silniejsze i bardziej asertywne uczy się, że jego potrzeby są najważniejsze, że zawsze musi walczyć o swoje i nie musi brać pod uwagę uczuć innego człowieka. A „słabsze” dziecko? Poddaje się. Najczęściej jest to młodsze, spokojniejsze, bardziej empatyczne rodzeństwo, które z każdą „przegraną” traci poczucie własnej wartości i postrzega się jako gorsze. W przyszłości niestety najczęściej powoduje to brak w wiary w siebie, wycofanie lub niechęć w kontaktach z rówieśnikami.

Jakie wyciągamy wnioski?

Przede wszystkim rodzicielstwo to nie prawo dżungli – musisz towarzyszyć swoim dzieciom w konfliktowych sytuacjach, ale też nie możesz podejmować za nich decyzji, kto w danym momencie może się bawić daną zabawką.

Sukcesem jest tutaj wprowadzenie jasnych zasad co do tego, że każdy decyduje o swojej własności, ale także może bawić się zabawką, którą się bawi i nie zostanie mu ona nagle brutalnie odebrana. Tylko w ten sposób zapewnisz swoim dzieciom względny spokój, ale przede wszystkim możliwość nieprzerwanej, głębokiej zabawy i szacunek do tego zarówno z Twojej strony, jak i ze strony rodzeństwa.

Oczywiście zawsze któraś ze stron w takim konflikcie będzie „pokrzywdzona”, bo będzie musiała czekać na swoją kolej lub odczuje frustrację czy złość z powodu odmowy rodzeństwa. Twoim zadaniem jest tutaj tylko być i wspierać, a ewentualnie umilić w jakiś sposób czas oczekiwania na wymarzoną zabawkę.

Czy to będzie łatwe? Nie.

Ale za to w zamian będziesz w przyszłości rodzicem hojnych dzieci, które potrafią stawiać swoje granice, szanują innych i są pełne empatii do drugiego człowieka. Więc warto!

Zainteresował Cię temat? Zobacz także

Teoria przywiązania. 4 Typy więzi rodzicielskiej

Nie krzyczymy, tłumaczymy

Artykuł Ciągłe kłótnie o zabawki. Co robić? pochodzi z serwisu Bliskościowy Tata.

Dlaczego dzieci kłamią?

admin — Tue, 25 Jul 2023 22:11:14 +0000

Odkrycie kłamstwa zawsze powoduje negatywne emocje. Tym bardziej, jeżeli doświadczamy tego od osoby, której ufamy. Kiedy dowiadujemy się, że nasze dziecko nas okłamuje to, niejednokrotnie czujemy się zirytowani, ale też zawiedzeni samym sobą jako rodzicem. Zastanawiamy się, jakie popełniliśmy błędy w wychowaniu dziecka, które wpływają teraz na to, że mija się ono z prawdą, gdy o coś pytamy. Oczywiście wiele zależy od wieku dziecka, ale warto zdać sobie sprawę, że kłamanie może być jednym z kamieni milowych rozwoju i okazać się nieintencjonalne.

Dlaczego więc dzieci nie zawsze mówią prawdę?

Najczęściej kłamstwo jest wynikiem obaw przed negatywnymi konsekwencjami swoich zachowań lub sposobem na zaspokojenie jakiejś potrzeby. Dorośli również często wykorzystują kłamstwo, aby zrealizować jakiś cel lub czegoś nie stracić. Różnica między dorosłymi a dziećmi jest jednak taka, że dorośli są świadomi strat wynikających z tej strategii, a intencją większości dzieci nie jest świadome wprowadzenie w błąd.

W przypadku starszych dzieci można co prawda założyć, że manipulują one prawdą ze strachu, z chęci uniknięcia kary lub po prostu uniknięcia sprawienia zawodu rodzicom. Jednak w przypadku mniejszych dzieci (w wieku 3 – 6 lat) kłamanie może okazać się po prostu pewnym etapem rozwoju. Badania przeprowadzone w tej grupie wiekowej wskazują, że dzieci dopiero około 3-4 roku życia zaczynają wykorzystywać kłamstwo umyślnie rozumiejąc, że przyniesie im to określoną korzyść np. mama nie będzie się złościć.

Ciekawie pokazuje to eksperyment przeprowadzony przez dr. Victorię Talwar, w którym dziecko miało za zadanie odgadnąć, jakie wypchane zwierzę leży za jego plecami. W tym eksperymencie dorosły poprosił, aby dziecko nie oglądało się za siebie i wychodził z pokoju. Okazało się, że większość 2-3 latków pozostała posłuszna, ale prawie 80% 4-latków podglądało. Dzieci, które potajemnie sprawdziły, co jest za ich plecami były pytane przez powracającego dorosłego, dlaczego nie zastosowały się do instrukcji. Większość 3-latków nie zaprzeczała, że oszukiwała, ale większość 4-latków twierdziła, że się nie odwróciła.

Możemy wyciągnąć wnioski, że dzieci zaczynają rozumieć mechanizm wynikający z kłamstwa w wieku 3-4 lat, ale na początku zaczynają z nim eksperymentować, a dopiero z wiekiem wykorzystywać je w określonym celu. Oczywiście o ile dziecięce fantazje i wymyślone historie najczęściej nie robią nikomu krzywdy, o tyle w przypadku nagminnego celowego kłamania może być zupełnie inaczej i dziecko powinno mieć tego świadomość.

Jak sobie radzić z kłamstwami dziecka?

Kłamanie w przypadku dzieci może zaspokajać wiele potrzeb. Często oczywiście jest to tylko próba zwrócenia na siebie uwagi lub właśnie „testowania” nowej umiejętności, ale są również inne powody, dla których dzieci kłamią i to właśnie im powinniśmy się przyjrzeć.

1. Kłamstwa ze strachu lub wstydu

Jeżeli Twoje dziecko kłamie, bo boi się Twojej reakcji na określoną sytuację, to musisz niestety odpowiedzieć sobie, czy reagujesz prawidłowo lub nie przesadzasz. Często zdarzają się sytuacje, w których małe dziecko coś zepsuje, strąci czy rozbije i jeżeli w takiej sytuacji denerwujesz się, krzyczysz czy dajesz mu karę, to niestety pewne jest, że w przyszłości nie będzie się przyznawać do swojej winy, aby uniknąć takich konsekwencji. Oczywiście możesz powiedzieć, że jest Ci przykro, że tak się stało albo zapytać, czy pamięta, że ostrzegaliście go, że bawiąc się szklanką z wodą, może ją strącić ze stołu i rozbić. Jednak pamiętaj, że najczęściej jest to TYLKO rzecz materialna i nawet jeżeli jest to rzecz droga (bo np. woda ze szklanki zalała Ci komputer lub telefon) to jednak nadal relacja, poczucie bezpieczeństwa i zaufanie, którym darzy Cię dziecko, jest o wiele więcej warte. Dziecko, które nie boi się reakcji rodzica, będzie najprawdopodobniej z nim szczere również w przyszłości i w o wiele poważniejszych kwestiach, bo nauczy się, że rodzice nie szukają sposobu na ukaranie go tylko rozwiązania w problematycznej sytuacji. Oczywiście rodzica kosztuje to ogrom cierpliwości, ale gwarantuje jednocześnie szczerą i partnerską relację z dzieckiem, kiedy będzie starsze.

Nie oznacza to jednak, że mamy pobłażliwie podchodzić do wszystkich „przewinień” naszego dziecka, bo są sytuacje, w których nie uniknie odpowiedzialności za swój błąd, ale powinniśmy do takich kwestii podchodzić z „chłodną głową”, a nie w momencie targających nami emocji.

Jeżeli chcesz, aby Twoje dziecko nie bało się przyjść do Ciebie z poważnym problemem, w którym zawiniło, to naucz je od najmłodszych lat, że może przyjść do Ciebie z każdą sprawą i bez obaw przyznać się do winy. To jedyny sposób, aby nauczyło się, że podchodzisz do takich sytuacji racjonalnie i nawet jeżeli nie jesteś zadowolony z tego co dziecko zrobiło to nie skreślasz go, nie oceniasz i w miarę możliwości starasz się mu pomóc.

2. Kłamstwa „bo i tak mi nie wierzą”

Niestety kłamstwa ze strachu prowadzą często również do kłamstw wynikających z tego, że rodzice zawsze za pewniak obierają cudzą wersję wydarzeń, a nie to, co mówi ich dziecko i niestety najczęściej to powoduje, że dziecko z czasem przestaje im mówić prawdę.

Dosłownie dwa dni temu koleżanka opowiadała nam taką historię „z własnego podwórka”. Poszła ze swoim synkiem Matim (dla potrzeb artykułu imiona dzieci zostały zmienione) na dwór, gdzie zawsze bawi się z innymi dziećmi. Po chwili przybiegł do niej z płaczem, że Marta powiedziała, że nie może się z nimi bawić, pokazała na niego palcem i powiedziała, że ona ucieka przed resztą dzieci, bo nie chce się bawić z tą osobą i jej nie lubi. Mati jest chłopcem dość wrażliwym, więc odszedł z płaczem, a mama go przytuliła i powiedziała, że nie każdy musi go lubić i mogą po prostu pobawić się razem. Chłopiec się zgodził, a kilka minut później ku zdziwieniu naszej koleżanki przyszła do nich Marta i łamiącym się głosem przeprosiła jej synka za to, że powiedziała, że go nie lubi i że nie może się z nimi bawić.

– A nie lubisz Matiego? – zapytała jego mama

– Bardzo go lubię – opowiedziała Marta ze łzami w oczach

– To dlaczego tak powiedziałaś? – zapytała zdziwiona mama

– Nie powiedziałam. Chodziło mi o Zosię, pokłóciłam się z nią i to na nią pokazałam palcem, ale biegliśmy i ona przebiegła szybciej, więc Mati pomyślał, że pokazałam na niego. Mama kazała mi go przeprosić, bo mi nie uwierzyła, że to nie o niego chodziło – dziewczynka zalała się łzami – Mama mi nigdy nie wierzy proszę Pani, ja go naprawdę lubię! Mama mi nigdy nie wierzy…

Jest to o tyle smutna historia, że ta dziewczynka została upokorzona przez swoją mamę podwójnie. Nie tylko dlatego, że jej nie uwierzyła, ale również dlatego, że kazała przeprosić chłopca za to, że jej córka go nie lubi. Nie dlatego, że wygoniła go z zabawy (jeśli chodziłoby o niego), nie dlatego, że zrobiła mu przykrość tylko dlatego, że go nie lubi. A mogłaby go nie lubić, bo ma do tego pełne prawo. I od mamy chłopca Marta to właśnie usłyszała – że nie musi lubić wszystkich, a tym bardziej za to przepraszać i że przeprosić powinna jeśli czuje, że sprawiła mu przykrość.

– Mati, przepraszam, że przeze mnie płakałeś, nie chciałam na Ciebie pokazać, bo bardzo Cię lubię – powiedziała z widoczną ulgą na twarzy dziewczynka

I wszystko byłoby dobrze tylko, że ona otrzymała zaufanie i możliwość wypowiedzi swojego stanowiska od obcej osoby, a nie od swojej matki. My – jako rodzice – powinniśmy w pierwszej wersji słuchać swojego dziecka i starać się wyjaśnić o co dokładnie chodziło i wcale nie znaczy to, że mamy zawsze skreślać z góry inne wersje wydarzeń. Jednak powinniśmy się zainteresować jak było naprawdę.

Dla mamy Marty pewnie było to mało ważne i to był właśnie jej błąd. Mogła być zmęczona, mieć ciężki dzień i uznać, że taki problem to nie problem i lepiej, żeby córka po prostu przeprosiła chłopca. Ale w oczach tej 7-letniej dziewczynki to był ogromny problem i niestety pokazało jej to, że mama nie ma do niej zaufania. Jeżeli mama Marty chciałaby, żeby za 10 lat Marta przyszła do niej z poważniejszym problemem to musi pokazać jej, że po prostu jej uczucia są dla niej ważne i że wierzy w jej słowa. Nasze dzieci, gdy są starsze najczęściej nie ufają nam właśnie dlatego, że my nie dawaliśmy zaufania im.

3. Kłamstwa z potrzeby przynależności lub samoakceptacji

Zdarza się, że dzieci kłamią, aby się pochwalić i poczuć akceptację otoczenia. O ile w przypadku małych dzieci ich historie są dość niesamowite (np. mój tata jest superbohaterem i wczoraj uratował świat) i od razu wiadomo, że mogą mieć niewiele związku z rzeczywistością, o tyle w przypadku starszych dzieci może wskazywać to na jakiś problem z samoakceptacją. Przechwałki o zawodzie lub zarobkach rodziców, umiejętnościach czy posiadaniu bogatych znajomych jawnie wskazują na problem dziecka, który może się pogłębiać. Jeżeli więc zauważysz takie kłamstwa, które nagminnie się powtarzają to, warto skontaktować się ze specjalistą np. terapeutą lub psychologiem.

Co możesz zrobić „od zaraz”, by kłamstwa nie pojawiały się w Waszej relacji?

Oczywiście istnieją również zupełnie błahe powody, dla których dzieci kłamią – czasami jest to potrzeba zwrócenia na siebie uwagi czy bliskości/przytulenia, czasami po prostu sposób na zabicie nudy wyimaginowanymi przyjaciółmi lub niestworzonymi historiami. Pamiętaj, aby tego nie wyśmiewać.

Jeżeli chcesz, aby Twoje dziecko było z Tobą szczere, powinnaś/eś przede wszystkim z góry dać mu kredyt zaufania. Dziecko, które od najmłodszych lat będzie miało świadomość, że może rodzicom powiedzieć wszystko i przyznać się do swoich błędów nie będzie bało się tego również w przyszłości.

Pamiętaj jednak, że codziennie dajesz mu przykład. W sytuacjach dnia codziennego np. gdy odbierasz telefon, chcesz otrzymać wolne w pracy lub rezygnujesz w sklepie z zakupu czegoś, co wydaje Ci się za drogie mów prawdę. Jeżeli w obecności dziecka wymyślasz niestworzone wymówki rozmawiając ze swoim szefem albo kłamiesz sprzedawcy w sklepie, że jednak nie kupisz tego telefonu, bo wolałabyś biały to, automatycznie pokazujesz, że drobne kłamstewka wcale nie są złe i dajesz na nie ciche przyzwolenie.

Ważne jest też, aby nie nadawać z góry etykietki „kłamczuszek” względem swojego dziecka i doceniać je, gdy jest z Tobą szczere.

To wszystko prowadzi właśnie do zdrowej, otwartej, pełnej bliskości i zaufania relacji między Tobą i Twoim dzieckiem.

Artykuł Dlaczego dzieci kłamią? pochodzi z serwisu Bliskościowy Tata.

7 pomysłów na… kreatywne zabawy w lesie

admin — Mon, 17 Apr 2023 20:23:37 +0000

Wiosna za pasem! W końcu zaczyna się robić ciepło, a dni powoli stają się coraz dłuższe, więc zaczynamy szukać ciekawych alternatyw na zabawy z dziećmi. Jeśli zwykłe wycieczki, spacery czy odwiedzanie placu zabaw już Wam się znudziły to pamiętajcie, że wiosna jest idealną porą na wyjście do lasu, w którym czekają na Was nieograniczone możliwości!

Poza tym, że możemy tam obserwować ślady zwierząt, ptaki, czy budzącą się do życia przyrodę, korzystając jednocześnie ze świeżego powietrza to możemy również zorganizować naszym dzieciom niezapomniane zabawy – kreatywność rodziców nie musi się tu ograniczać!

Poszukiwanie skarbów

Las zaskakuje nas pięknem przyrody o każdej porze roku, ale wiosną jest o tyle wyjątkowo, że możemy znaleźć zarówno jesienne suche liście jak i budzące się do życia rośliny. Możemy wybrać się do lasu z atlasem i starać się odnaleźć konkretne drzewa, krzewy i kwiaty. Dzisiejsza technologia pozwoli nam nawet na zrobienie własnego atlasu bez niszczenia przyrody czy obrywania krzewów, bo możemy odnalezionym roślinom zrobić zdjęcia, a następnie je wywołać i zrobić w domu własny atlas przyrodniczy. Nasze dziecko uczy się w ten sposób nie tylko nazw i rozpoznawania roślin, ale także zostaje małym współautorem atlasu, więc przywiązuje do tego dużą wagę.

Tor przeszkód

Dzieci mają niewiarygodną ilość energii, a las to najlepsze miejsce, żeby ją jakoś spożytkować. Możecie przy użyciu gałęzi, kamieni i roślin zrobić wyjątkowy tor przeszkód i mierzyć czas jego pokonania. Oczywiście stopień trudności musimy dopasować do wieku dziecka, ale który maluch nie zechce trochę pobiegać, poskakać i poczołgać się w stercie liści, a dodatkowo pokonać swoją szybkością rodziców? Taki tor przeszkód możecie pokonywać zarówno indywidualnie na czas, jak i w sztafecie drużynowo jeżeli jest Was więcej.

Kuchenne rewolucje

Dzieci XXI wieku mają ogromne szczęście, bo są to dzieci, u których znikają wszelkie stereotypy. Rodzice w końcu kupują samochody i lego dziewczynkom, a żelazka i odkurzacze chłopcom. Dlatego też zabawa w gotowanie będzie idealna dla każdego dziecka w każdym wieku. Dobrze byłby zabrać ze sobą jakieś zabawkowe naczynia i trochę wody, ale nawet jeśli jesteście akurat w lesie na spacerze i nie macie przy sobie zabawek to zaufajcie kreatywności swoich dzieci. Każdy maluch ma niesamowitą wyobraźnię i stworzy z liści, kamieni i błota jakieś wyjątkowe danie. W kilka chwil Wasza leśna restauracja będzie gotowa!

Podłoga to lawa

To już zabawa dla trochę większych dzieci, ale pewnie z pomocą rodzica poradzi sobie z nią również maluszek. Układamy tor z gałęzi i kamieni, możemy wykorzystać też pnie drzew, głazy lub powalone drzewa i pokonujemy wyznaczony tor tak, by nie zetknąć się z ziemią. Potrzebne tu będą duże kroki i zwinne skoki, a kto spadnie zaczyna od nowa! Jeżeli jesteście większą ekipą to można nawet podzielić się na drużyny i rywalizować, której pójdzie lepiej i ilu członków drużyny zdoła pokonać cały tor bez kąpieli w „lawie”.

Kolorowanie świata

Kolor, który kojarzy się z wiosną to zieleń, ale możemy zamienić to na wszystkie kolory tęczy. Jeżeli macie ochotę na kreatywną i artystyczną zabawę to zabierzcie ze sobą farbki i flamastry, a w lesie pokolorujcie kamienie i suche liście. Oczywiście można też takie skarby pozbierać i zabrać do domu. Wtedy przy pomocy taśmy, kleju czy rolki papieru stworzycie cuda jakie chcecie! Od samochodów, przez ludziki po kartonowe makiety domów czy właśnie lasu.

Tworzenie mapy lasu

Stwórzcie swoją własną mapę Poszukiwaczy Skarbów. Zabierzcie do lasu kartkę i coś do pisania. Następnie dobrze ukryjcie swój skarb (to może być np. pomalowany wcześniej kamień) i oznaczcie tą kryjówkę na mapie jako miejsce docelowe. Później musicie tylko oznaczyć dobrze inne charakterystyczne miejsca, punkty i rozwidlenia wraz z miejscem, w którym wchodzicie do lasu. Jeżeli chcecie mieć pewność, że Wasza mapa świetnie spełnia swoją rolę to wróćcie za dwa dni i sprawdźcie czy z jej pomocą bez problemu traficie do swojego ukrytego skarbu.

Ciepło – zimno

To zabawa znana od lat! Ale w lesie nabiera nowego wymiaru, bo kryjówki są dosłownie nieograniczone. Jeden z rodziców chowa przedmiot zabrany ze sobą, a pozostali muszą spróbować go odnaleźć tylko po komunikatach „ciepło” gdy są już blisko odnalezienia lub „zimno” gdy zmierzają w zupełnie inną stronę. Kto pierwszy znajdzie przedmiot chowa go i wydaje komunikaty w kolejnej rundzie.

Pamiętajcie, że to tylko kilka przykładów – równie dobrze możecie w lesie zorganizować piknik, pobawić się w sklep jeśli znajdziecie fajne drzewo służące za sklepową ladę albo pośpiewać i potańczyć. Tak naprawdę ilość leśnych zabaw jest ogromna, a ograniczyć je może wyłącznie nasza wyobraźnia. Spędzanie czasu na dworze daje dzieciom nie tylko zdrowie i odporność, ale także rozwój i dobrą zabawę. Znajdź w sobie dziecko, a później zabierz swoje dziecko i biegnij do lasu! Może przypomnisz sobie jeszcze swoje zabawy z dzieciństwa? Podchody, Baba Jaga patrzy czy zabawa w chowanego nigdy nie wyjdzie z mody.

A jaka była Twoja ulubiona zabawa w dzieciństwie?

Artykuł 7 pomysłów na… kreatywne zabawy w lesie pochodzi z serwisu Bliskościowy Tata.

Czy wychowanie bez kar i nagród krzywdzi?

admin — Mon, 28 Dec 2020 18:51:00 +0000

Wychowanie do nie lada gratka – wie to każdy, kto ma dzieci. Częstym sposobem na wyegzekwowanie właściwego (w oczach rodziców) zachowania, jest uciekanie się do nagradzania lub karania swojej pociechy. Ileż to razy będąc na zakupach mówiło się „Bądź grzeczny, to mama coś Ci kupi”? Albo „Jak natychmiast nie zdobisz tego, o co Cię prosiłam, nie będzie wieczorem bajki!”? Takie zwroty to chleb powszedni niektórych rodziców, nie przynoszą one nic dobrego, a już na pewno nie powodują tego, że dziecko powie: hej masz rację, źle się zachowałem, pragnę przeprosić i się poprawić:).
Warto jednak poznać alternatywę dla kar i nagród, która może okazać się nawet bardziej skuteczna!

Wychowanie bez kar i nagród to jedna z wiodących zasad
pedagogiki Montessori. Opiera się ona na wolności dziecka. Rozumie się przez to
zabawę do utraty tchu, możliwość wyboru miejsca, czasu, formy pracy i duże
przywiązanie do porządku. Dzieci same dbają o zabawki, pomoce dydaktyczne,
ogólny ład – włącznie z myciem luster, nakrywaniem do stołu i sprzątaniem po
posiłku. Czy takie zachowanie jest w ogóle możliwe bez ich karania i
nagradzania?

Bez kar, nagród i obojętności

Brak karania i nagradzania nie wiąże się z brakiem zasad.

Dzieci, których rodzice i wychowawcy stosują się do zasad pedagogiki Montessori nie są potocznie mówiąc „rozpieszczone”. Każdy chce by nasze dzieci stały się dobrymi, niezależnymi ludźmi. Niezależność nie bierze się z narzuconej kontroli zachowania z zewnątrz. Dziecko pragnie i umie znaleźć tę zdolność samokontroli wewnątrz siebie. Maria Montessori mawiała, że:

Dorośli pracują, by ukończyć swoje zadania. Dzieci pracują by się rozwijać, a ich pracą jest tworzenie dorosłego człowieka, osoby jaką się staną.

Jak wyciągać konsekwencje bez kar i nagród?

Gdy dziecko nie chce posprzątać, początkowo wychowawca może dać mu kilka rozwiązań np. proponuje pomoc, daje więcej czasu. Ważne by nie oceniać dziecka.

W pedagogice Montessori, jak również rodzicielstwie bliskości kluczem do udanej komunikacji jest brak przemocy i oceny – czy zachowanie dziecka jest dobre lub złe. Podobne strategie stosuje się w pomocy w rozwiązywaniu konfliktów pomiędzy rodzeństwem lub rówieśnikami – początkowo zachęca się do rozmowy i odnalezienia rozwiązania. Nie ingerując w zachowanie dziecka dajemy mu wiarę w swoje kompetencje społeczne.

Kim jesteśby przypominać mi o fakcie, że nie jestem najwyższy? Czy jest ktoś inny tak bardzo ponad mną, że może mi dawać nagrodę? Maria Montessori

Kary i nagrody nie pełnią funkcji motywacyjnej. Nauczyciel czy rodzic nie musi motywować w tradycyjny sposób dziecka do nauki – przez wymuszanie porządku i wykonywanie zadań. Dziecko jest ciekawe świata, samo chce doświadczać i uczyć się. Nauka to przyjemność. Brak pochwał i nagród można zastąpić pochwałą opisową. Składa się ona z opisania tego, co widzimy oraz podzielenia się swoimi odczuciami względem osiągnięć dziecka. Zamiast chwalić , rodzic może opisać to co zobaczył.

Od pochwał i nagród łatwo się uzależnić, wówczas dziecko ocenia siebie, własne osiągnięcia przez pryzmat tego, co mówią inni. Ucząc dziecko bazować na własnej samoocenie chronimy je przed negatywnymi ocenami innych.

Jak więc postępować ?

Czy nie łatwiejsze byłoby życie bez trosk o to, co myślą o nas inni? Możesz spróbować dać dziecku to, na co zasługuje – poczucie własnej wartości, szacunku do drugiego człowieka, miłości do samego siebie.

Wiem, że posiadanie takiej wiedzy, nie sprawia od razu, że jesteśmy odporni na stres i wpojone (może już w czasach dzieciństwa) zasady. Naturalnie i mi zdarza się pochwalić i nagrodzić własne dziecko, dopiero po czasie sobie to uświadamiając. Jednak z czasem, nawet nie zauważysz, jak będziesz wychowywał własne potomstwo w miłości i bliskości – bez nagradzania i karania.

Źródło

Alfie Kohn. Wychowanie bez nagród i kar. Rodzicielstwo bezwarunkowe
Justine Mol. Aufwachsen in Vertrauen: Erziehen ohne Strafe und Belohnungen. Gewaltfrei miteinander leben

Artykuł Czy wychowanie bez kar i nagród krzywdzi? pochodzi z serwisu Bliskościowy Tata.